آشنایی با آرماتور بندی در بتن و علت آرماتور گذاری

آرماتور بندی در بتن و آرماتورگذاری در بتن از دسته موارد ضروری برای مسلح‌سازی بتن است. بتن خود به تنهایی دارای ضعف‌هایی است که قابلیت استفاده در سازه را ندارد. از این رو می‌بایست مواردی مانند مقاومت کششی، مقاومت خمشی را با آرماتـور بندی در بتن و مسلح نمودن آن پوشش داد تا درنهایت بتن مسلح عملکردی مناسب در برابر بارهای وارده و شرایط مختلف داشته باشد.

مقدمه

آرماتور بندی در بتن به مجموعه فرآیندی گویند که شامل کنارهم گذاشتن میلگردها و چیدن آن طبق نقشه‌های ساخت می‌باشد که در نهایت شبکه میلگرد بافته شده را داخل قالب قرار می‌دهند تا آماده مرحله بعدی یعنی بتن‌ریزی شود. این عملیات معمولاً برای تقویت بتن در برابر نیروهای کششی و برشی انجام می‌شود، زیرا بتن علی رغمخود به‌طور طبیعی در برابر کشش مقاومت ضعیفی دارد و درصورت وارد شدن نیروهایی غیر از نیروهای فشاری ترک می‌خورد و بواسطه همین ترک‌خوردگی عملکرد خود را دربرابر تحمل نیرو از دست می‌دهد، این در حالیست که با استفاده از میلگردها و مسلح سازی، بتن همچنان قابلیت تحمل نیرو و کنترل  افزایش ترک‌خوردگی را دارد. برای همین دلیل، آرماتور بندی به عنوان تقویت‌کننده بتن عمل کرده و موجب افزایش تاب‌آوری بتن در حین بارگذاری و بهبود مقاومت کششی و دوام سازه می‌شود.

آرماتورها منطبق با استاندارد ملی ایران با عناوین میلگردها و سیم‌ها تولید می‌شود. آرماتور که معمولاً از میلگردهای فولادی ساخته می‌شود، به‌عنوان یک سازه‌ی تقویتی و بسیار مهم در بتن عمل می‌کند تا توانایی آن در تحمل بارهای کششی، خمشی و پیچشی را بهبود بخشد. طراحی صحیح آرماتور بندی می‌تواند تأثیر زیادی بر کیفیت، مقاومت و پایداری سازه‌های بتنی داشته باشد.

آرماتور بندی در بتن مسلح فرآیند آرماتور گذاری برای افزایش مقاومت کششی و خمشی بتن در سازه‌های ساختمانی، توضیح علت مسلح‌سازی بتن ضعیف در برابر بارهای وارده
علت مسلح‌سازی بتن ضعیف در برابر بارهای وارده

دسته‌بندی آرماتور بندی در بتن

  1. رده‌بندی آرماتورها
  2. طبقه‌بندی آرماتورها از نظر روش ساخت و شکل‌پــذیری
  3. مشخصات مکانیکی آرماتورها
  4. دوام آرماتورها در برابر شرایط محیطی معمولی و خورنده

مشخصات مکانیکی خود شامل مقاومت تسلیم، مقاومت کششی، کرنش گسیختگی و سایر موارد فنی می‌باشد. همچنین سایر مشخصات شیمیایی و فیزیکی نیز مورد بررسی قرار می‌گیرد تا میلگردهای تولید در چهارچوب استانداردهای ملی و بین‌المللی قرار گیرد.

مراحل آرماتور بندی در بتن و آرماتور گذاری در بتن

اولین گام قبل از شروع آرماتور بندی، طراحی و محاسبات آن می‌باشد چرا آرماتور گذاری در بتن نیاز به طراحی دقیق دارد. این مرحله توسط طراح سازه صورت می‌پذیرد تا در نهایت نقشه‌های سازه و در ادامه نقشه‌های ساخت قابل ارائه باشد برای اکیپ اجرایی جهت بافت شبکه میلگردهای فونداسیون، ستون، دیوارها و سایر مقاطع و درنهایت آرماتور گذاری داخل قالب و بتن‌ریزی. محاسبات دقیق برای تعیین نوع، اندازه، فاصله و تعداد میلگردها و همچنین نوع چیدمان تماما داخل این گام صورت می‌پـذیرد.

  • برش و خم کردن میلگردها

میلگردها باید طبق ابعاد طراحی‌شده برش خورده و خم شوند. این کار باید با دقت و طبق استانداردهای مشخص انجام شود تا هیچ‌گونه خطای اجرایی در نصب آرماتور رخ ندهد. برش و خم‌کاری آرماتورها معمولاً با استفاده از دستگاه‌های خاص مانند دستگاه برش میلگرد و دستگاه خم‌کننده انجام می‌شود. برای دستیابی به شبکه آرماتوری اصولی باید برش‌‌ها و خم‌ها اصولی باشد.

  • نصب و آرماتور بندی در بتن

در این مرحله، میلگردها طبق طراحی و بر اساس نقشه‌های اجرایی در محل نصب پروژه  قرار داده می‌شوند؛ آرماتورگذاری به معنای قرار دادن میلگردها در داخل قالب بتن است. مهم‌ترین نکته در این مرحله، رعایت فاصله‌گذاری مناسب طبق نقشه‌ها بین میلگردهاست تا علاوه بر رعایت نکات طراحی، بتن بتواند به‌خوبی در اطراف آنها جریان پیدا کرده و عملکرد یکنواختی داشته باشد. فرآیند آرماتوربندی نیز باید به تایید مهندسین اجرایی و دستگاه نظارت برسد تا در ادامه اجازه قالب‌بندی و بتن‌ریزی صادر گردد.

  • تکمیل آرماتور بندی و بتن‌ ریزی

پس از نصب آرماتور، قرارگیری در بخش مورد نظر نوبت به فیکس کردن آن، نصب الگوها و رامکا برای حفظ کاور، قالب‌بندی و شاقول کردن می‌رسد؛ این مرحله نیز می‌بایست توسط بخش مربوطه به تأیید برسد تا امکان بتن‌ریزی فراهم شود. قابل توجه است که بسته به آرماتور بندی صورت گرفته و تراکم و تعدد میلگردها، می‌بایست بتن مورد استفاده ارتقاء یابد تا در اجرا و مرحله بتن‌ریزی با مشکلاتی مانند کرموشدگی و شن نما شدن مواجه نشویم؛ بطور معمول در این مواقع گزینه استفاده از بتن‌هایی خاص با عملکرد مناسب است مانند بتن‌های فوق روان و بتن‌های خودتراکم با قابلیت پرکنندگی مطلوب و قابلیت جاری شدن.

کارخانه بتن آماده سنگ شکن غرب با استفاده از بروزترین تجهیزات و با بکارگیری بهترین مصالح، توانایی تولید انواع بتن خاص با رده‌های مقاومتی مختلف را دارد. بتن‌های خودتراکم، بتن‌های روان، بتن‌های پرمقاومت و … تمام محصولاتی هستند که کارخانه سنگ شکن غرب قابلیت عرضه آن را در بهترین شرایط دارد. جهت استعلام قیمت و دریافت مشاوره فنی با کارشناسان ما در ارتباط باشید.

آرماتور گذاری در بتن: مزایای آرماتوربندی برای پوشش ضعف‌های بتن خام و ایجاد بتن مسلح مقاوم در برابر نیروهای کششی، خمشی و شرایط محیطی مختلف
آرماتور بندی برای پوشش ضعف‌های بتن

نوع و مشخصات ميلگردهای مورد استفاده در بتن

ميلگردهاي مورد استفاده در آرماتور بندی می‌بایست عاري از هر گونه آلودگي نظير چربي‌ها، دوغاب سيمان سخت شده،  گرد و خاك، زنگ، ضد زنگ، قير و مواد كند گير كننده و يا مواد زائد ديگر باشد. تا در نهایت بتن به سطحی از میلگرد تمیز بچسبد تا درنهایت به حداکثر درگیری برسیم. مقطع ميلگرد مصرفي نبايد به علت زنگ‌زدگي تضعيف شده باشد. استفاده از ميلگردهاي اکسید و زنگ خورده به شرطي مجاز است كه اولاً زنگزدگي قبلاً ً كاملاً پاك شود، ثانياً قطر ميلگرد پس از زدودن زنگ اندازه‌گيري و حداكثر كاهشي به اندازه رواداري‌هاي مجاز داشته باشد.

در صورتی که زنگ‌زدگی به‌صورت ناچیز باشد و بتوان آن را با ناخن یا کشیدن گونی از سطح میلگرد پاک کرد، نیازی به زنگ‌زدایی نخواهد بود. تمامی میلگردهای مصرفی در بتن (به‌جز خاموت‌ها) باید از نوع میلگرد آجدار باشند. (نوع آج مورد استفاده بسته به رده میلگرد و همچنین نظر طراح دارد) قطر اسمی میلگرد ساده، قطری است که در برگ شناسایی آن ذکر می‌شود و معادل قطردایره‌ای است که مساحت آن برابر با مساحت مقطع عرضی میلگرد باشد. در مورد میلگرد آجدار، قطر اسمی معادل قطر اسمی میلگرد ساده با همان وزن انتخاب می‌شود.

ارزیابی و پذیرش آرماتورها

پیش آرماتور بندی ضوابطی باید مورد بررسی قرار گیرد تا با تطبیق‌پذیری و ارزیابی آرماتورها پذیرش یا عدم پذیرش آن‌ها صورت گیرد. برای ارزیابی آرماتورها در مرحله اول باید مانند بتن نمونه‌برداری صورت بگیرد. تعداد و تواتر نمونه‌برداری باید به گونه‌ای باشد که نتایج آزمایش‌های انجام شده بر روی آن‌ها، معرف کیفیت کل آرماتورها باشد. برای هر سری نمونه گرفته شده از میلگردها باید پنج آزمونه لحاظ کرد به ازای هر پارت تغییر مشخصات و به ازای کارخانه سازنده میلگرد.

جمع‌بندی

آرماتور گذاری در بتن بخشی بسیار مهم و حیاتی در عملیات اجرای سازه می‌باشد. آرماتور بندی و آرماتور گذاری فرآیندهای ضروری برای تقویت بتن و افزایش مقاومت سازه‌ها در برابر نیروهای کششی، خمشی و برشی هستند. بتن به تنهایی در برابر کشش ضعیف است، اما با استفاده از میلگردهای فولادی و آرماتوربندی، مقاومت کششی و دوام بتن به‌طور چشمگیری افزایش می‌یابد. آرماتوربندی باید طبق نقشه‌های دقیق طراحی، با رعایت استانداردهای اجرایی و نظارتی انجام شود.

در این فرآیند، مراحل طراحی، برش و خم کردن میلگردها، نصب و آرماتوربندی باید با دقت بالا انجام شوند. آرماتورهای استفاده‌شده باید از نوع میلگرد آجدار باشند و به‌دقت از آلودگی‌ها و زنگ‌زدگی‌ها پاک شوند تا از عملکرد مناسب بتن جلوگیری نکند. همچنین، برای جلوگیری از مشکلاتی مانند کرموشدگی و شن‌نما شدن در مرحله بتن‌ریزی، استفاده از بتن‌های خاص مانند بتن خودتراکم یا بتن‌های فوق روان پیشنهاد می‌شود. کیفیت آرماتورها باید از طریق آزمایش‌های استاندارد بررسی شود و تنها آرماتورهای مطابق با استانداردهای ملی و بین‌المللی مجاز به استفاده هستند. در نهایت، استفاده از بتن‌های با عملکرد مناسب و توجه به چیدمان صحیح میلگردها در کنار رعایت اصول آرماتوربندی، موجب افزایش پایداری و عمر مفید سازه‌ها خواهد شد.